શ્રી કાળીયા ઠાકર મંદિર — ગેડીયા ધામ

શ્રી કાળીયા ઠાકરની જગ્યા ગેડીયા ગામની પ્રાચીન ધાર્મિક જગ્યાઓમાંની એક છે. મંદિરની સત્તાવાર વેબસાઇટ મુજબ ગેડીયા દસાડા તાલુકામાં આવેલું ગામ છે અને અહીં શ્રી કાળીયા ઠાકરનું પ્રસિદ્ધ મંદિર આવેલું છે. મંદિરની સ્થાપનાને આશરે 400 વર્ષ થયાં હોવાનું મંદિરની પરંપરાગત ઇતિહાસ નોંધમાં જણાવવામાં આવ્યું છે.

ગેડીયા કાળીયા ઠાકરની પરંપરા સંતો અને ભક્તોની ગાદી સાથે જોડાયેલી છે. મંદિરના ઇતિહાસમાં સંત રૂગનાથપુરી અને પોપટપુરીથી શરૂ થતી પરંપરા, ત્યારબાદ ભરવાડ સમાજના મેરા ભગતને મળેલી પાટપૂજાની પરંપરા અને ગેડીયાની ગાદી પર સેવા કરતા મહંતોની પરંપરાનું વર્ણન કરવામાં આવ્યું છે.

મંદિરના ઇતિહાસમાં મહંતશ્રી ભગવાનદાસ બાપા, મહંતશ્રી રવિદાસ બાપા અને મહંતશ્રી નારાયણદાસ બાપાની સેવાપરંપરાનો પણ ઉલ્લેખ છે. આ પરંપરામાં ઠાકરજીની નિયમિત સેવા-પૂજા, ભજન, ધાર્મિક યજ્ઞો અને સમાજના ધાર્મિક મેળાવડાઓને મહત્વ આપવામાં આવ્યું છે.

વિશેષરૂપે સંવત 2040 / ઈ.સ. 1984માં ગેડીયા ખાતે મહંત શ્રી નારાયણદાસ બાપાના હસ્તે ત્રણ દિવસીય મહાવિષ્ણુ યજ્ઞ યોજાયો હતો. તેમાં ભરવાડ સમાજ ઉપરાંત વિવિધ સંતો અને અન્ય સમાજોના લોકો પણ ઉપસ્થિત રહ્યા હતા.

મંદિરની પરંપરામાં જન્માષ્ટમી અને અષાઢી બીજને વિશેષ મહત્વ છે. જન્માષ્ટમીના દિવસે પાંચ શ્રીફળ હોમવાની, ઠાકરજીને થાળ ધરાવવાની તથા બાજરી અને આખા મગનો ખીચડો પ્રસાદરૂપે ધરાવવાની પરંપરા દર્શાવવામાં આવી છે.

ગેડીયા કાળવાનાથ મંદિરની ધાર્મિક પરંપરામાં સ્થાનિક સમાજની ભાગીદારી પણ જોવા મળે છે. મંદિરના ઇતિહાસ મુજબ ગેડીયાના હરિજન ભાઈઓ દ્વારા મંદિરની ધજા ચડાવવાની તથા ગાદી પરના મહંતને ચાદર ઓઢાડવાની પરંપરા રહી છે.

2018માં મંદિરના નવનિર્માણ માટે શિલાન્યાસ મહોત્સવ યોજાયો હતો, જેના પ્રસંગના વિડિયો પણ ઉપલબ્ધ છે.